هر جا سخن از ترجمه است نام "ترجمه چندرسانه ای" می درخشد.

قبلا در چند پست به زیرنویس های غیر حرفه ای یا اینترنتی اشاراتی کرده بودم

در مطالعات چندرسانه ای ما به این زیرنویس ها fansub می گوییم یعنی زیرنویسی را که یک fan برای fan دیگر انجام می دهد یعنی زیرنویس برای همه و توسط همه!

موضوع بسیار جالبی است و چند رساله دکتری در اسپانیا در این مورد به نگارش در آمده است. و ما هم در ایران مشغول بررسی این موضوع به شکلی مفصل هستیم. ادبیات تحقیق بیان می کند که این زیرنویس ها از کیفیت نازلی برخوردار هستند و اصولا هنجارهای فنی مثلا طول جمله زیرنویس، مدت زمان نمایش زیرنویس و تعداد لاین ها در آنها رعایت نمی گردد پژوهش های موردی خودم نشان می دهد وقتی این زیرنویس ها در نرم افزار subtitle edit قرار می دهدم تعدادی از لاین ها قرمز می گردد چون ظریف لاین ها رعایت نشده است و البته موضوع بسته به نوع فیلم و نوع دیالوگ های فیلم دارد اگر دیالوگ های فیلم کوتاه باشند خب ترجمه هم کوچک می شود. ظرفیت هر لاین باید 38 کارکتر باشد که شامل علائم نقطه گذاری و فاصله نیز می شود. حالا شما تصورش را بکنید که فیلمی دارای مکالمه های سرعتی نیز داشته باشد و چه مشکل بزرگی برای بیننده پیش می آید مخصوص بینننده ایرانی که با دوبله بزرگ شده است و هنوز به زیرنویس عادت ندارد.

در این پست می خواهم که پژوهش موردی انجام دهم. فیلم TED 2012را انتخاب کردم خود فیلم را تماشا کرده ام و بسیار به آن علاقه دارم. ژانر فیلم کمدی و دوبله نیز نشده است و فکر نمی کنم دوبله شود چون دچار ممیزی بیش از حدی خواهد شد.

1. بررسی زیرنویس با کمک نرم افزار subtitle edit:

تعدادی از لاین ها قرمز شدند مثلا نمونه ذیل را نگاه کنید یک لاین بیش از 50 کارکتر گذاشته شده است در نتیجه بیننده مطمنا مجبور خواهد شد فیلم را به عقب برگرداند چون نمی تواند تمام زیرنویس را کامل بخواند.  احتمال می دهم زیرنویس از طریق نرم افزار edit یا workshop انجام نشده است. ولی ما به عنوان زیرنویس گذاران حرفه ای باید هنجارهای زیرنویس گذاری را در کارهای خود رعایت کنیم که بر مبنای هنجارهای اروپا می باشد.

2. بررسی خود زیرنویس (نقش خلاقیت؟):

زیرنویس گذار جملات زشت فیلم را به صورت تحت الفظی ترجمه کرده است این جملات در فرهنگ آمریکا جنبه طنز دارد ولی وقتی به صورت تحت الفظی به فارسی برگردان می شوند رکیک بودن ان در چشم می زند و فکر نمی کنم حس خنده و شوخی به بیننده دست بدهد.

1. تصریح: در نمونه ذیل زیرنویس گذار واژه تویت را برای بیننده ایرانی توضیح می دهد (حرکت جالبی بود)

اما این توضیحات همیشه جالب هم نیست در نمونه ذیل دقت کنید که زیرنویس با توضیحاتش یک سوم صفحه را فرا گرفته است! و در این فرصت بیننده نمی تواند تمام مطلب را بخواند و فیلم را که نمی شود همش عقب و جلو کرد و روند لذت را از بین برد:

اما چندین مورد خلاقیت در زیرنویس دیده ام مخصوصا در هنگام ترجمه بینامتنیت ها. نمونه ذیل را نگاه کنید:

دیالوگ انگلیسی از این قرار است:

Back off Susan Boyle! (جلو نیا سوزان بویل).

این حرف رو تد به شخصیت پسر داستان که تپل است می زند و سوزان بویل به نظر شخصیتی کمی خنگول می آید ولی چاق نیست برای همین زیرنویس گذار در ترجمه اش اینگونه اعتراض می کند. اما در نسخه زیرنویس از نمونه فارسی مثال زده شده است  و در عین حال زیرنویس گذار معتقد است که نباید به وی توهین شود!

اما اینگونه ایرانیزه کردن ترجمه آیا مقبول است یعنی بیننده می پسندد؟!

P.S: در زیرنویس همگام سازی رعایت نشده است و در نسخه فیلم و نسخه زیرنویسی که من دارم زیرنویس ها عقب و جلو هستند و برای همین در تصاویر بالا زیرنویس مربوطه به آن صحنه نمی باشد و عقب تر از صحنه اصلی پخش شده است اما مهم زیرنویس فارسی است که دیده شود.

منبع این پست مربوط به تحقیقات (در جریان) اینجانب در باب ترجمه چندرسانه ای در ایران می باشد. 

تاریخچه زیرنویس در دنیا

قسمت اول "میان نویس ها"

صنعت زیرنویس همزمان با تولد سینما بود یعنی زمانی که فیلم های صامت پا به دنیا آمدند. در سینمای فیلم های صامت، داستان فیلم تنها از طریق مجرای تصویری انتقال می گردید یعنی بازیگر با کمک حرکات بدنش سعی می کرد در انتقال هر چه بهتر داستان فیلم کمک کند یعنی بازیگری نوعی پانتومیم بود. پس ایجاد سبک از طریق حرکات بدن بود تا بتواند کمبود وجود صدا و گفتار را رعایت کند. در اینجا هم نوعی "ترجمه" یا بهتر بگویم "برگردان" انجام می گیرد از واژه برگردان به عنوان یک استعاره استفاده می کنم تا عنوان کنم که احساسات بازیگران از طریق طریق مجرای تصویری ترجمه می گردید یعنی مجرای تصویری این احساسات را به نوعی خاصی برگردان می کرد تا بیننده بتواند با فیلم ارتباط برقرار کند.

اما علاوه بر تلاش بازیگران برای انتقال احساسات و روایت فیلم از شیوه های دیگر نیز استفاده شد مثلا وقتی فیلم ها در سینماها یا کافه ها به نمایش گذاشته می شد در کنارش سعی می شد فقدان صدا را از طریق پخش موسیقی و همچین ایراد سخنرانی پر کنند (یک پرانتز اینجا باز می کنم ما در سینمای خود ایران هم در زمان قاجار برای پخش فیلم های صامت، دیلماج یا پرده خوان داشتیم که  فیلم ها را بیننده روایت می کردند). 

اما بازهم گروه بزرگی از بینندگان برایشان بسیار مشکل بود که فیلم های بدون گفتگو را درک و هضم کنند. برای حل مشکل در ابتدا سعی شد با کمک فردی که در کنار پرده نمایش قرار می گرفت روایت و داستان فیلم را به بیننده انتقال دهند. البته علاوه بر نقل روایت داستان فیلم، گاهی اوقات پرده خوان ها به توضیح و تفسیر تکنیک های سینمایی و حتی نقل شایعات در باب زندگی هنرمندان می پرداختند. این شیوه توانست هزینه های مازاد ناشی از استخدام پرده خوان ها را جبران کند، چون بینندگان بسیاری جذب این شیوه گردیدند. البته این شیوه با مشکلاتی همراه بود مثلا بعضی پرده خوان ها مهارت کافی در انتقال داستان فیلم نداشتند و یا پخش کنندگان فیلم به فیلم نامه هم دسترسی نداشتند که آن در اختیار پرده خوان قرار دهند. این شیوه در آسیا مخصوصا در ایران و تایلند تا سالهای سال حتی زمانی که فیلم های صدادار تولید شدند باقی ماند.

اما در اوخر قرن 19 میلادی، در آمریکا شیوه دیگری برای انتقال مفاهیم فیلم های صامت ابداع شد. استفاده از میان نویس ها (شکل ذیل را ببیند) برای انتقال گفتگوهای و یا احساسات بازیگران بود.

یعنی بعد از مدت زمانی در هر صحنه فیلم یک میان نویس، که روی آن عباراتی یه زبان بیننده نوشته شده بود،  نمایش داه میشد. میان نویس ها عموما با خطی سفید رنگ و درشت بروی یک صفحه با پس زمینه مشکی نوشته می شدند. این مورد هم بی مشکل نبود. اولا بینند گان به اینگونه فیلم ها هنوز عادت نداشتند و نمی توانستند با میان نویسی که در بعضی صحنه ها پخش می شد و جریان فیلم را برای چند ثانیه قطع می کرد ارتباط برقرار کنند ولی تا 1908 تقریبا بینندگان به این مورد عادت کرده بودند. مشکل دوم در نحوه نگارش میان نویس ها بود چون عموما به صورت غیرحرفه ای انجام می شد و تولید کنندگان فیلم نمی توانستند میان نویسهای مناسبی را به نگارش در آورند که در عین حال خلاصه و مبسوط باشد و از سوی دیگر بتواند محتوائی آن صحنه خاص را به خوبی انتقال دهد.

بدین ترتیب بود که نمونه های اولیه زیرنویس (یا میان نویس ها) در صنعت سینما تولید شدند.

ترجمه میان نویس ها هم خود داستانی مجزا دارد که در پست های بعدی در این باب مفصلا صحبت خواهم کرد.

دوست عزیزمان جناب هانیبال ضمن معرفی یک فیلم عاشقانه، یکی دو صحنه اش را با دیالوگ فارسی ضمیمه کرده اند.

معتقدم اگر این فیلم پیش از انقلاب دوبله می شد، و یا اگر حالا عده ای از مدیران دوبلاژ دلسوز و حساس آن را دوبله می کردند هرگز چنین جمله ای در آن نمی شنیدیم. به اعتقاد من وضعیت زبان فارسی  هرگز به سرعت این بیست سال اخیر دچار چنین وخامتی نشده است. آیا ما اینطور صحبت می کنیم؟ می گوییم «اینطور زندگی کردن را ادامه دادن»؟ این جمله نه تنها از لحاظ نحوی با فارسی سلیس مغایر است، بلکه ادای آن هم برای ما کمی دشوار است. بهتر بود مثلاً میگفت: تا ابد که نمی تونی به این ( نوع) زندگی ادامه بدی! / تو که نمی تونی همیشه اینطوری زندگی کنی/ تا کِی میخوای اینطوری زندگی کنی؟/ تا کی می خوای این نوع زندگیو ادامه بدی؟/این روالو ادامه بدی...والخ.

دوست عزیزمان جناب هانیبال ضمن معرفی یک فیلم عاشقانه، یکی دو صحنه اش را با دیالوگ فارسی ضمیمه کرده اند.

ممنون

مبحث جالبی است. البته اگر در جستار زیرنویس گذاشته می شد بهتر بود

بله مشکل زیرنویس های فارسی همین است چون غیرحرفه ای هستند و دقیقا نمی توان گفت که آیا فردی آشنا با فنون ترجمه آن را برگردان کرده است یا فردی که باز زبان انگلیسی آشنا بوده است. البته این دلیل ضعیف زبان فارسی نیست چون زیرنویس گذار احتمالا همانطور که گوینده انگلیسی جمله را بیان کرده است ترجمه را انجام داده است و دقت هم نکرده است که اصلا آیا این جمله در فارسی به کار می رود یا نه.

ثابت شده است که مترجمین غیرحرفه ای اصولا برایشان انتقال کامل زبان مبدا اهمیت دارد و کمتر به بررسی ترجمه از جهت خوانا و طبیعی بودن می پردازند.

جمله اصلی فیلم اینگونه است:

You can’t carry on living like this.

تو نمی تونی اینجوری زندگی کردن رو ادامه بدی.

ترجمه کاملا تحت الفظی و به شدت وابسته متن اصلی است. ترجمه های که جناب آمادوس پیشنهاد کردند عالی بودند.

 زیرنویس گذار این فیلم آقای "صابر رشیدی" است ما ایشون رو نمی شناسم اما سعی می کنم از طریق ایمیل که در متن زیرنویس گذاشته اند از ایشان سوال کنم که آیا با ترجمه آشنایی دارند یا صرفا فقط به دلیل اشنایی با زبان انگلیسی دست به ترجمه زده اند.

البته به نطر من، نباید از مترجمین زیرنویس گذار انتقاد کرد چون کار را  مجانی انجام می دهند برای همین هم دقیق به ابعاد ترجمه اهمیت نمی دهند.

اما باید از مترجمین دوبله انتقاد کرد چون برای ترجمه که انجام می دهند مبلغی پول دریافت می کنند.

البته به نطر من، نباید از مترجمین زیرنویس گذار انتقاد کرد چون کار را  مجانی انجام می دهند برای همین هم دقیق به ابعاد ترجمه اهمیت نمی دهند. 

اما باید از مترجمین دوبله انتقاد کرد چون برای ترجمه که انجام می دهند مبلغی پول دریافت می کنند. 

با این حرف شما موافق نیستم.

با این اوصاف اگر مترجم دوبله پولی نگیرد، حق نداریم از او انتقاد کنیم؟

اگر کسی این کار را بلد نباشد و بدون دریافت دستمزد به اساس فیلم که همان فیلمنامه است، لطمه بزند، نباید انتقاد کنیم، چون پولی نگرفته است؟

البته نیت من از نوشتن این مطلب انتقاد از مترجم نبود. نیتم این بود که حساسیت بیننده ها را بیشتر  کنم، تا هر چیزی را به سادگی نپذیرند، اما درست این است که انتقاد کنیم، آنقدر که فرد ناشی یا برود کار را یاد بگیرد و بعد از ده سال آموزش برگردد سراغ ترجمۀ فیلم، و یا برود پیِ کاری که در آن استعداد و مهارت دارد.

دست روی نکته مهمی گذاشته اید.

اینکه برخی از روی علاقه , به رایگان فیلمی را ترجمه و زیرنویس می کنند بد نیست اما روی هم رفته , نظر من به  آمادئوس نزدیک تر است !

رایگان بودن توجیهی برای قبول کردن این ترجمه های اشتباه که آفت زبان فارسی شده نیست. درست مانند اینست که یک نفر آش بدمزه یا مسموم را به عنوان نذری پخش کند. آیا چون رایگان این کار را کرده قابل سرزنش نیست ؟!

هر کسی را بهر کاری ساخته اند. آدم یا کاری را بلد است یا بلد نیست. اگر ناشی است و فیلمی را برای دل خودش ترجمه کند عیبی ندارد اما وقتی آن را تکثیر می کند و در دسترس همگان قرار می دهد باید مواظب باشد که کار درست و تمیزی ارائه کند. مخاطب این فیلم ها اکثرا قشر تین ایجر و کم سن و سال است. وقتی اینها صد فیلم را با این کیفیت افتضاح ترجمه ببینند , ناخودآگاه زبان محاوره ای آنها را دچار تغییر می کند. همین امروز اینقدر اصطلاحات مسخره و عجیب در دیالوگ های این بچه ها است که آدم حالش به هم می خورد حال اگر این ترجمه ها هم فراوان تر شوند و این کم سن ها بیشتر تاثیر بگیرند که نور علی نور می شود.

یاد خاطره ای از یکی از دوبلورهای توانمند کشورمان افتادم که درباره سعید شرافت می گفت. ظاهرا سر ترجمه یکی از دیالوگ های کازابلانکا سه شبانه روز فکر می کرده که چه عبارتی را استفاده کند !

.

ببخشید نت امشب خیلی اذیت کرد، نتوستم زودتر نظرم را بگذارم.

با ماهیت نقد مشکلی ندارم چون کار خودم هم با نقد ترجمه گره خورده است.

مشکل اینجاست ما داریم مواردی را نقد می کنیم که می دانیم کیفیت بالایی ندارند. می دانیم که اصولا زیرنویس گذارها مترجم نیستند و کسانی نیستند که در ترجمه تربیت شده باشند و با اصول و مبانی ترجمه آشنایی داشته باشند. کسانی هستند که بهشون بگیم fan یعنی عاشق فیلم هستند و برای دیگران ترجمه فراهم می کنند. نکته مهمش همینه که رایگان دارند برای دیگران ترجمه می کنند.

من نمی گم چون کارشون رایگانه گند بزنند به ترجمه، اصولا اونا هم قصدی ندارند یا از عمد به ترجمه گند نمی زنند در واقع بلد نیستند ترجمه کنند و آموزش ندیدند.

حالا میاییم نقد می کنیم می گیم ترجمشون فلانه، خب می دونم که ترجمشون ضعیفه و این مشکل همیشه خواهد بود. آیا نقدهای ما کمک می کند که ترجمه های این افراد بهتر شود ؟ نه

آیا آنها نقدهای ما را می خونن؟ نه

آیا می توانیم نقدهای خود را به مدرسین ترجمه بگویم؟ بله می توانیم ولی این افراد که زیرنویس می گذارند در رشته ترجمه که تربیت نشده اند مه حالا این امر مفید باشد.

اگر گریزی به سایت های زیرنویس بیندازیم می بینم انبوهی از افراد در خواست دارند که فلان فیلم ترجمه شد. این مشکل بر می گردد به بیننده ما که عادت کرده است به این ترجمه ها. یعنی همین جمله که جناب آمادوس مثل زدند این جمله فقط مشکل نگارشی دارند و گرنه معنی عبارت اصلی رو داره انتقال می کنه و بیننده هم اهمیت نمیده. حتی توو دوبله هم این مشکل مطرح است که ببینده ایرانی ترجمه رو درک نمی کنه. بازم یک نکته دقت کنیم که بینندگان اصولا به خطاهای فاحش واکنش نشون می دند. یادم یک رساله دکتری در فلاند می خوندم که مسئله مطرح بود که بینندگان زیرنویس به خطاها زیاد واکنش نشان نمی دهند و ازشون رد می شوند مگر اینکه خطایش خیلی فاحش باشد.

سروان جان متاسفانه این درخواست رو نمیشه از زیرنویس گذارن کرد مگر اونا مترجم حرفه ای هستند که بهشون بگیم آقا خوب ترجمه کن. از یه طرف هم می دونم مترجم حرفه ای در میان زیرنویس گذارن خیلی خیلی کم هستند چون وقت نمی کنند بشینند 30 صفحه فیلم ترجمه کنند و سینک بزند.

اما موافق هستم با حرفتان که ممکن است روی زبان فارسی تاثیر بگذارد. باید این نقد رو از صدا و سیما کرد که هنوز دست به زیرنویس فیلم نکرده اند چون اگر فیلم و سریال زیرنویس می کردند یا حداقل در سینما نشان می دادند اما اینقدر مشکلات در زیرنویس نمی داشتیم.

یه عزیزی می گفت در ابتدا اوایل دهه 80 زیرنویس ها رو با ماشین ترجمه می کردند بدون هیچ گونه ویرایشی. بعد کم کم زیرنویس های انسانی باب شد. یعنی با انفجار بمب اینترنت و هجوم فیلم های هالیودی و عدم آشنایی بیشتر ایرانی ها با زبان انگلیسی، نیاز به ترجمه فیلم ها احساس شد و بهترین راه حل هم همین زیرنویس ها بود.

البته این نکته رو هم اضافه کنم وجود این عبارات طنز آمیز و لودگی های بیش از حد در زیرنویس ها من رو یاد دوبله های فوق العاده بومی شده کارتونها دیزنی میندازه که شرکت های خصوصی پخش می کنند و همچنین این مزه پرونی های دوبله های قبل از انقلاب.

دوستان یک نکته دیگه

متاسفانه اینجور من دارم می بینم این لودگی ها زیرنویس گذاران فارسی داره به یک هنجار تبدیل میشه و بقیه زیرنویس گذارن هم شروع به تقلید آن کرده اند.

نمی دونم قصدشون از این کار چیه که اینطور در فیلم جملات بی ربط اضافه می کنند و یا شروع می کنن به بومی سازی افراطی اسامی افراد.

اینجور جملات که این نظر مترجم بود و فلان ما اصلا در چند سال توو زیرنویس ها نداشتیم. یک دفعه رشد کرد و دلیل رشد هم همین تبلیغات بود. در ابتدا یکسری افراد برای تمسخر زیرنویس ها یک سری زیرنویس ها عمدا دستکاری کرند که بگویند مترجم فلان چیز رو در ترجمه گفته است در حالی که مترجم بنده خدا چیزی نگفته بود (چون دست کاری زیرنویس کاری نداره فایل SRT رو باز می کنیم و جملاتی را به آن اضافه می کنیم). این موضوع کلی توو شبکه های اجتماعی گشت و گشت و تا آخرش واقعا روی زیرنویس گذارن تاثیر گذاشت و  اونا هم شروع کردن به تقلید و آوردن عباراتی که در فیلم نیست.

مسئله این است که اگر کسی مترجم نیست نباید این کار را انجام دهد. شاید بیننده حساسیتی نشان ندهد، ولی زبان فارسی باید برای همۀ ماها مهم باشد. و گر نه انتقال مفاهیم با 500 کلمۀ ساده و حتی با ایماء و اشاره هم ممکن است. اگر دغدغۀ زبانی نداشته باشیم، در آینده ای نه چندان دور پروفسورها و دکترهایی خواهیم داشتند که قادر به نوشتن یک نامه نخواهند بود و سخنانشان نامفهوم و دوگانه خواهد بود.

نکتۀ دیگر اینکه ما فیلمسازِ بیچاره را که با دقت و مشقت زیاد فیلمش را ساخته است، فراموش کرده ایم. آیا اجازه داریم زحمات او و همکارانش را نادیده بگیریم و چنین بلایی بر سر اثرش بیاوریم؟ آیا همۀ بیننده ها سطحی نگرند و از فیلم جز تماشای چند تصویر و پر کردن اوقات فراغت انتظار دیگری ندارند؟

اینهایی که می گویید Fan هستند، نمی توانند فیلمشان را تماشا کنند و طرفدار باقی بمانند؟ حتماً باید فیلم و زبان فارسی را به لوث جهالتِ خود آلوده کنند؟

بنده این اشخاص را از مشق ترجمه و حتی نشر آثار پراشتباه خود منع نمی کنم. انتظار دارم بینندگان به آن درجه از نخبگی رسیده باشند که به چنین ترجمه هایی اکتفا نکنند.

همانطور که افراد غیرمتخصص اجازۀ طبابت ندارند و نمی توانند برای بیماران دارو تجویز کنند، افراد علاقمند بیکار و بی تجربه هم حق ندارند با فیلم بیگانگان و زبان این مردم بازی کنند.

البته این نظر من است ولی اینجا کشور آزادی است و هر کس هر کاری که بخواهد انجام می دهد.

صنعت زیرنویس در ایران صنعتی است نسبتا نوپا که همزمان با ورود اولین لوح های تصویری فشرده (Video CD) شکل گرفت. اگر دوستان یادشان باشد اولین بار فیلمهای زیرنویس دار ، با عنوان برای تقویت زبان انگلیسی! و از مرجع نامعلومی وارد بازار شد. در آن زمان شایعاتی مطرح بود که بعضی از نهادهای "از ما بهتران" در کار تهیه و تولید این گونه فیلم ها هستند. میزان و نحوه ی سانسور و جرح و تعدیل در این فیلمها بسیار ناشیانه و وحشتناک بود! فیلم تامب رایدر را به یاد دارم که در تمام فیلم از آنجلینا جولی تنها مستطیلی سیاه میدیدیم! یا فیلم دسپرادو که کلا سلما هایک نداشت! بر خلاف تبلیغات درج شده بر روی کاور این سی دی ها نه تنها برای تقویت زبان انگلیسی مفید نبود بلکه بسیار مضر هم بود. زیرنویس ها بسیار ابتدایی ترجمه شده بودند و حتی در بعضی فیلمها ترجمه ماشینی (گوگل ترانسلیت) دیده میشد. البته خاطرنشان میکنم در زمان نبود سایر منابع در بازار ، همین فیلمها نیز غنیمتی به شمار میامد برای جوانان تشنه ی فیلم دیدن که حداقل میتوانستند فیلم های روز دنیا را هرچند با این کیفیت نازل ببینند.

البته تقریبا همزمان با ورود این فیلم ها به بازار ، فیلم های دیگری نیز عرضه شد که بدون سانسور و با زیرنویس فارسی نسبتا خوبی بودند. این فیلم ها که در انتهایشان درج شده بود: ترجمه مصریا مدیا و معلوم نبود از چه مرجعی وارد کشور میشد در رقابت با فیلم های برای تقویت... گوی میدان را ربودند و بازار فیلم را در قبضه ی خود در آوردند.

با رواج دی وی دی در ایران و امکان تعویض زیرنویس فیلم ،  به تدریج صنعت ترجمه ی زیرنویس وارد عرصه ی دیگری شد. با شروع سریال لاست ، نام مترجم زیرنویس این سریال نیز همراه خود سریال به شهرت رسید. ع.ف.جاوید . ترجمه ی نسبتا خوب و روان بدون غلط های نگارشی و شهرت خود سریال موجب شد که این مترجم جوان نامش در رسانه های مجازی مطرح شود برخی سایت ها ایشان را پیدا کردند و مصاحبه ای با وی ترتیب دادند و خلاصه اینکه ایشان را میتوان بنیانگذار ترجمه زیرنویس به شکل امروزیش دانست. هرچند امروز دیگر خبری از او نیست. (تا جایی که میدانم صفحه ای در فیضبوک دارد که مدتیست بروز نشده است)

کم کم پای مترجمین دیگری به این عرصه باز شد. برخی نامها بیشتر تکرار میشدند و البته ترجمه های خوبشان هم مزید بر علت شد. نامهایی همچون مهرزاد ، عماد ، میلاد ، امیر طهماسبی ، سورنا ، حسین غریبی ، آرین دراما ، فایرامین و ... به واسطه ی کارهای خوبشان بیشتر تکرار میشدند. در این میان مترجمین خوب دیگری هم هستند که به صورت تفننی و بر اساس علاقه ی خود مبادرت به ترجمه ی زیرنویس می کردند که البته ناشناخته مانده اند.

خوشبختانه امروز با ورود هر فیلم جدید به بازار اینترنتی ایران ، حداکثر ظرف 24 ساعت زیرنویس فارسی آن نیز با کیفیت خوب و قابل قبول عرضه می گردد که فرصت خوبی را در اختیار نسل امروزین عاشق فیلم دیدن قرار داده است.

البته مثل هر کار دیگر ، مشکلات و معضلاتی در این کار مشاهده می شود که در اینجا قصد پرداختن به آن را ندارم. مشکلاتی که کار را برای مترجمین مستقل دشوار کرده است.

و اما نکاتی در مورد ترجمه ی زیرنویس:

اینکه برخی فکر میکنند یا در واقع توهم این را دارند که با داشتن یک دیکشنری یا استفاده از گوگل ترنسلیت میتوانند مترجم شدند خیال خامی بیش نیست. برای مترجم خوب شدن رعایت مواردی ضروریست که در زیر بعضی از آنها را می آورم.

- مترجم خوب باید با موضوع فیلمی که قرار است زیرنویس آن را ترجمه کند آشنا باشد :

اگر فیلمی در مورد مسائل ارتشی و نظامی است باید مترجم با اصطلاحات نظامی آشنایی داشته باشد. برای مثال در فیلمی مترجم اسلحه هکلر و کوخ را که در واقع نام شرکت سازنده آن نیز است دو اسلحه فرض کرده بود و نوشته بود تفنگ هکلر و تفنگ کوچ! یا در سریالی که خودم ترجمه کرده بودم اصطلاح Klick چند بار تکرار شده بود که منظور از آن در ارتش آمریکا همان کیلومتر است. یا با الفبای اختصاری ارتش ناتو (آلفا ، براوو ، چارلی) و همچنین اصطلاحات ارتشی (کاپی ، راجر) آشنایی داشته باشد.

- مترجم خوب باید با نامهای اشخاص و افراد معروف تاریخ آشنایی داشته باشد. برای مثال در زیرنویسی مترجم نام Plato را همان پلاتو ترجمه کرده بود در صورتی که معادل فارسی آن یعنی افلاطون شناخته می شود. یا در فیلم دشمن پشت دروازه ها ، مترجم به جای اسم خروشچف از کلمه ی کروشچیو! استفاده کرده بود.

- مترجم خوب باید با اسامی جغرافیایی و معادل آن در زبان فارسی آشنایی داشته باشد. حتما زیاد دیده اید که مترجم به جای کلمه ی قاهره از کایرو استفاده کرده است یا به جای کلمه ی پکن از کلمه ی بیجینگ استفاده کرده است.

- مترجم خوب باید با اصطلاحات علمی ، پزشکی ، دریانوردی ، ورقبازی ، هنری و ... آشنایی داشته باشد. ( موقع ترجمه ی زیرنویس فیلم کلاسیک شب به یاد ماندنی با اصطلاحاتی روبرو شدم که در عمرم نشنیده بودم. مثلا فهمیدم که عرشه راست کشتی و عرشه چپ کشتی هرکدام نامهای جداگانه دارند. یا برای تعیین فاصله بین دو کشتی از اصطلاح Bell استفاده میشد که آنهم خود دنگ و فنگ های مخصوصی داشت.) مترجم باید فرق بین Paresis و Paralysis را بداند. کسی که فیلم پارک ژوراسیک را ترجمه میکند باید با اسامی دایناسورها ، دوران زمین شناسی و ... آشنایی نسبی داشته باشد. یک نکته ی جالبی هم در مورد دوبله ی فیلم جدید دنیای ژوراسیک بگم که دوبلورهای عزیز و کارکشته و باتجربه ی ما واژه ی معروف و متداول Ebay را به صورت اِیبی Eybi! تلفظ می کردند!

- یک مترجم خوب باید در درجه ی اول و قبل از دانستن زبان انگلیسی ، با زبان فارسی و قوانین نگارشی آن به خوبی آشنا باشد. جمله بندی هایش درست و کامل باشد. غلط های املایی و انشاییش در حداقل باشد.

- مترجم خوب باید با واژه های دارای معانی مشابه آشنا باشد. باید بداند که کلمه ی Man در یکجا به معنای مرد است و در جای دیگر به معنای انسان یا بشر. باید بداند که Indian جایی هندی و جایی سرخپوست معنا می دهد. کلمه ی Country همه جا کشور معنا نمی دهد بلکه ممکن است در جایی به معنی روستا نیز باشد. کلمه Smoking هم به معنی سیگار کشیدن است و هم نوعی لباس.

- لازم نیست که ترجمه تحت الفظی باشد. متاسفانه خیلی اوقات مترجم عین جمله را از انگلیسی به فارسی ترجمه میکند در صورتیکه معادل های آن جمله در زبان فارسی وجود دارد.کلمه Loser که زیاد هم در فیلم های انگلیسی زبان دیده میشود از طرف بیشتر مترجم های محترم "بازنده" ترجمه میشود. در صورتیکه می شود از واژه های بدبخت یا بیچاره برای ترجمه ی این کلمه استفاده کرد. کلمه ی C`mon بیشتر به صورت "بیا" ترجمه میشود . در صورتیکه بسته به موقعیت ، میتوان از کلماتی مانند "یالله" یا "بیخیال" یا "سریعتر" هم استفاده کرد. یا در مورد ترجمه ی جمله ی You are a Deadman مینویسند: تو یک مرد مرده هستی! در صورتی که معادلهایی چون "کارت تمومه" یا " کلکت کنده است" در زبان فارسی وجود دارد.

- مترجم باید بداند لازم نیست کلمات خاص را معنی کند. مثلا در فیلم ترمیناتور کلمه ی Skynet به صورت "شبکه ی آسمان" ترجمه شده -و این مشکل در دوبله ی فیلم هم وجود دارد- در صورتیکه اسکای نت یک اسم خاص است و نباید ترجمه شود.

- مترجم نباید در بین جمله ها مزه پرانی داشته باشد. البته خوشبختانه مترجمین خوب و شناخته شده این کار را نمی کنند و فقط بعضی جوانان تازه کار این کار را انجام می دهند. بسیار دیده شده مترجم زیرنویس در وسط ترجمه یاد امتحانات میان ترم خود افتاده! یا در میانه ی یک صحنه ی اکشن ، یادش آمده که "فردا یارانه میدن"!

- در مورد استفاده از کلمات رکیک نظر شخصی من اینست که باید در فیلمها بدون حذف بیاید. به شرط آنکه در متن اصلی و در دیالوگهای فیلم واقعا وجود داشته باشد ، نه اینکه خود مترجم آنها را اضافه کند. بعضی فیلمها مثل داستان عامه پسند یا شیرینی آمریکایی دارای بسیاری از این جنس کلمات هستند و اگر بخواهند حذف شوند کلا فیلمنامه عوض می شود.

- مترجم نباید از اصطلاحات من درآوردی استفاده کند. مثلا به جای کلمه ی Jesus نوشته " یا ابوالفضل" ! مواردی از این دست زیاد است و متاسفانه برخی مترجمین خوب هم این کار را انجام می دهند. باید بدانند که این کار لطمه ی بزرگی به زیرنویسشان می زند و به اصطلاح نمره ازشان کم میشود.

در خاتمه کتابی را برای دوستداران ترجمه می گذارم تا با خواندن آن ، بیشتر با ظرائف ترجمه آشنا شوند:

اصول ترجمه انگلیسی و فارسی نوشته ی دکتر محمد جواد میمندی نژاد

اگر کسی می خواهد مترجم شود باید این کارها را انجام دهد:

خواندن تاریخ ادبیات فارسی ذبیح الله صفا ( دورۀ خلاصه شدۀ سه جلدی)

خواندن آثار مهم نثر و نظم فارسی ( کامل یا گزیده):

دیوان رودکی

تاریخ بلعمی

تاریخ بیهقی

شاهنامه ( لااقل بخش های اساطیری و پهلوانی)

تذکرت الاولیا

کیمیای سعادت

جوامع الحکایات

کلیله و دمنه

اخلاق ناصری

سیاستنامه

مرزبان نامه

گلستان ( چند بار) و بوستان سعدی

(هزار سال نثر فارسی اثر سه جلدی کریم کشاورز راهنمایی خوبی است)

گزیدۀ آثار: فرخی، کسایی، نظامی ( خمسه)، خیام، غزلیات سعدی، دیوان حافظ، مثنوی معنوی، صائب تبریزی...

از نویسندگان قرون سیزدهم و چهاردهم: ایرج میرزا، میرزاده عشقی، فرخی یزدی، صادق هدایت، جمالزاده، چوبک، علوی، محمد مسعود...

آثار مترجمانی مثل: نصرالله فلسفی، محمد قاضی، کریم کشاورز، عبدالحسین زرینکوب، کاظم انصاری، سعید نفیسی .... (ترجیحاً مترجمان قدیمی تر، دهۀ 40 و 50.)

خواندن دستور زبان فارسی. ترجیحاً نوشتۀ ناتل خانلری یا محسن ابوالقاسمی. غلط ننویسیمِ ابوالحسن نجفی. آیین ویرایش و نگارشِ احمد سمیعی...

خواندن و دیدن آثار نمایشی.

--------------------------------------------------------------------------------

حداقل 8 سال مطالعه مستمر و دائم یک زبان ( مثلاً انگلیسی.)

تهیۀ فرهنگهای تخصصی نظامی، روانشناسی، هنر، اساطیر یونان و روم باستان، پزشکی، هوا و فضا، مهندسی، حقوق و...

--------------------------------------------------------------------------------

پس از طی این مراحل، حداقل دو سال مشق ترجمه به صورت تجربی تا به خودش و اطرافیانش ثابت شود که قریحه و ذوق این کار را دارد.

اگر ذوق این کار را داشته باشد مترجم می شود و ادامه می دهد، البته مطالعاتش را در هر دو زبان مبدآ و مقصد همچنان ادامه خواهد داد.

(۱۳۹۴/۱۱/۲۰ عصر ۰۸:۴۰)آمادئوس نوشته شده:  

اگر کسی می خواهد مترجم شود باید این کارها را انجام دهد:

..

..

جناب آمادئوس حرفها می زنید ها... کسی که این همه مطالعه و دانش داشته باشه که نمیره زیرنویس فیلم ترجمه کنه برادر من ضمناً چند نفر را در ایران سراغ دارید که این همه کتاب های ثقیل را که نام بردید خوانده باشند ؟

برادر کمپیون، اینها مشتی از خروار است. خواندن اینها برای شروع خوب است. معمولاً در دوره های مختلف میتوان بعضی ها را چند بار خواند، مثلاً کلیله و دمنه را. لااقل باب های نخستین را. سندبادنامه، هزار و یک شب عبدالطیف تسوجی، سندبادنامۀ ظهیری سمرقندی و فرج بعد از شدت قاضی تنوخی هم می توانند به این فهرست اضافه شوند...

در ضمن، آنهایی که مترجم بوده اند، مترجم واقعی، خیلی بیشتر از اینها خوانده اند و می دانسته اند. مثلاً محمد قاضی 30 هزار بیت از بر بوده است! یا فهرست تألیفات و ترجمه ها و مقالات سعید نفیسی خودش یک جزوه می شود.

البته من گفتم مترجم. ولی ترجمۀ زیرنویس یا همان دیالوگهای فیلم هم همین مقدار تخصص می خواهد. حالا اگر افرادی که این کار را انجام میدهند تخصصش را ندارند، بحث دیگری است. کاری که اینها می کنند مثل این است که من یک کتاب «پزشک خانواده» بخوانم و ادعای طبابت کنم. اگر رایگان باشد حتماً عده ای مشتری پیدا خواهم کرد، اما طبیب نیستم.

جناب آمادئوس عزیز

پیرو فرمایش شما در پیام خصوصی و در همینجا ، باید عرض کنم البته حرف شما درست است. منتها ما داریم در مورد ترجمه ی زیرنویس فیلم توسط چند جوان صحبت می کنیم که مسلما تحصیلات تخصصی هم ندارند. نمیتوانیم ازشان توقع داشته باشیم در حد بهمن فرزانه و خشایار دیهیمی و بزرگانی که شما نام بردید ترجمه کنند. ولی مسلما طبق فرمایش شما و عرایض بنده ، داشتن "حداقل" اطلاعات برای ترجمه لازم و ضروریست.

چیزی که مسلم است اینست که ما با ایده آل ها فاصله داریم و متاسفانه این قضیه به همان داستان معروف عرضه و تقاضا برمی گردد. یعنی تا زمانی که برای این آثار ترجمه ای ضعیف مخاطب و مشتری پیدا می شود اینها ترغیب می شوند که کار خود را ادامه دهند. باید سطح سلیقه مخاطب اینقدر رشد کند که اینگونه کارها را پس بزند. بهترین کار اطلاع رسانی و بعد از آن قرار دادن نسخه بهتر در اختیار مخاطب است. بدیهی است که وقتی یک نسخه با ترجمه حرفه ای تر و با معرفی یک مترجم خوشنام , به بازار بیاید خودبخود نسخه بی کیفیت قبلی از اقبال می افتد. درست مانند نرم افزارها که با آمدن نسخه های بهتر , نسخه های ضعیف تر از رده خارج می شوند.

پس رمز سامان دهی این مشکل می تواند این دو عامل باشد :

1- بالا بردن سطح سلیقه مخاطب با اطلاع رسانی ؛ تا هر چیزی را به عنوان فیلم و ترجمه تماشا نکند.

2- معرفی نسخه باکیفیت تر به طوری که نسخه نازل را از رده خارج کند. ( حق انتخاب )

به قول استاد سخن , حافظ شیرازی :

سلام

بحث بسیار جالبی است این زیرنویس.

دوستان ما در رشته مطالعات ترجمه به این زیرنویس ها fansubbing می گویم یعنی زیرنویس های غیرتجاری.

یادمه یکی از اساتید اسپانیا می گفت "زیرنویس برای همه توسط همه" یا "زیرنویس برای هر کس توسط هر کس" که در حقیقت تعریف fansubbing است.

با گفته دوستان در باب ویژگی های مترجم حرفه ای موافق هستم چون خودم هم مترجم هستم و می دانم در دنیای ترجمه چه می گذرد. ولی نوعی ایده آل گرایی برای دوستان زیرنویس گذار می بینم. من با آنکه با نرم افزار زیرنویس آشنایی دارم تا حالا دست به ترجمه فیلم نزدم چون کار سخت و البته وقت گیری است.

البته همه فقط به بعد ترجمه اشاره کردیم پس سینک زیرنویس چی میشه؟ توو تحقیقی که ما روی 200 فیلم زیرنویس شده به فارسی از ژانرهای مختلف انجام دادیم به این نتیجه رسیدم که زیرنویس های فارسی به هیچ وجه داری سینک مناسب نیستند و ترجمه حالت خلاصه شده و مبسوط شده ای که ما برای زیرنویس های تجاری انجام می دهیم ندارد. زیرنویسهایی می بینم که سه لاین را اشغال کرده اند در حالی که ما بر اساس هنجارهای اروپا اجازه نداریم زیرنویس سه خط (مگر خیلی خیلی خاص باشه) تولید کنیم، همچنین در هر خط نباید بیش از 40 کارکتر وجود داشته باشد. شاید این موضوع در ژانرهای اکشن زیاد توو چشم نیاد ولی در ژانرهای اجتماعی که به شدت گفتگو محور هستند این موضوع به شدت می تواند بیننده را آزار دهد چون حجم محتوای هر خط زیرنویس بالاست و در عین حال برای شروع زیرنویس بعد باید در مدت مشخصی رو تصویر پخش گردد و حالا موقعیتی را تصور کنید که گفتگو ها سریع باشند.

بله، فقط ترجمه و سواد ترجمه ای مشکل این زیرنویس ها نیست بلکه مشکلات فنی وجود دارد.

وجود فونت های مختلف با رنگ و سایزهای های مختلف (من رو یاد زیرنویس های غیرحرفه ای ژاپنی می اندازد). فونت های استاندارد را می توان در زیرنویس های شبکه "من و تو" دید که اگر دقت کرده باشید فونت سفید رنگ است و در یک چهارخونه با پس زمینه خاکستری یا مشکی خیلی کم رنگ قرار می گیرد که در واقع شیوه مرسوم زیرنویس های کشور انگلستان است. اصولا برای فارسی از encoding عربی استفاده می کنیم و رنگ فونت را هم سفید به صورت معیار در نظر داریم هرچند مشتری که اصولا زیرنویس را برای کارهای تبلیغاتی نیاز دارد می تواند در خواست تغییر رنگ فونت دهد. رنگ زرد عموما برای فیلم های سیاه و سفید قدیمی استفاده می شود. همچنین از رنگ های مختلف برای زیرنویس گذاری برای افراد ناشنوا استفاده می شود تا زمانی که چند شخصیت همزمان صحبت می کنند بتوانند تشخیص دهند که هر زیرنویس مال کدوم شخصیت است.

نرم افزار subtitle edit نرم افزار بسیار قوی است به شما این اجازه را می دهد که بر اساس هنجارهای اروپا دست به زیرنویس مواد چندرسانه بزنید. زمانی که مشغول ترجمه هستید وقتی حجم هر خط زیرنویس از 40 کارکتر بیشتر شد نرم افزار به شما اخطار می دهد (ولی در ایده آل ترین حجم هر خط زیرنویس باید 35 کارکتر باشد) که مترجم رو ملزم می کند ترجمه را خلاصه و مبسوط کند. همچنین می توانید زمان مناسب برای نمایش زیرنویس را هم بررسی و کنترل کنید بر اساس نرمی های که ما داریم مدت زمان های ذیل برای نمایش زیرنویس به کار می رود:

حداقل زمان برای کلیه زیرنویس ها: یک ثانیه

زیرنویس های دو خط (14 تا 16 کلمه): شش ثانیه

زیرنویس های تک خط (7 تا 8 کلمه): 3.5 ثانیه 
زیرنویس تک کلمه ای یا کلمه دو قسمتی: 1.5 ثانیه

پس دوستان ببیند زیرنویس های ما چقدر با معیارهای جهانی فاصله دارند دیگر قسمت ترجمه بماند!

با تشکر از همه دوستان

دست همگی درد نکنه

لذت بردم

با کسب اجازه از اساتید بزرگوارم...

والا در زمینه وجود دانش عمومی و اختصاصی مترجم چه در زمینه زیر نویس و چه در زمینه دوبلاژ که شکی نیست. اجازه بدهید یکی از آخرین شاهکارها را برای شما بگم شاید هم شنیده باشید... یا اقلا بعدا بشنوید...

چندی پیش کانال مووی 24 فیلم اسپکتر جیمز باند را پخش کرد با دوبله فارسی. که البته من درباره دوبله آن مطلبی کوتاهی درج کردم اما قضیه ترجمه برایم جالب بود!

جدا از ماجرای همیشگی نوشیدنی ها... جایی جیمز باند برای ادامه تحقیقش میره اتریش... اما میشنویم که گفته میشه استرالیا!!!!

مثل تلفظ بیجینگ بجای پکن. باعث تاسفه واقعا

من از مترجم به اندازه کافی تعجب کرده ام! چون ایشان احتمال زیاد گوشی ترجمه میکرده! و فیلم را اصلا ندیده!!!

تعجب بیشتر من از دوبلور محترم و مدیر دوبلاژ محترمتر هست!!! نمی بینند که فضا کوهستانی و برفیه؟؟!! تو استرالیا این فضا وجود داره؟؟؟!!!!

اما

در زمینه زیر نویس مدت زمانی که ما متن را باید بخونیم و درک کنیم و نیز مدت زمانی که صحنه را از لحاظ دیداری از دست ندهیم باید تناسبی باشد.

گاه بازیگر ما را بمباران اطلاعاتی میکند خصوصا وقتی تند صحبت کند...

وقتی فیلم دوبله میشه ما دو حس را درگیر میکنیم: درک صحنه از طریق دیدن و شنیدن گفتگو

در زمان زیرنویس، شنیدن وجود داره چون حس را منتقل میکنه، دیدن وجود داره و نباید از دست بدیم، خواندن و درک آن هم اضافه میشه.

نظر شخصی منه، شاید علمی نباشه،

میشه تا اونجایی که ممکنه از ضمیر استفاده نکنیم...

- دارم میبینمش....

بجای

- من دارم میبینمش...

یا حذف آواهایی چون:

آخ، آه، ممممم و ...

و نیز جملاتی که ترجمه آنها بسیار ساده هستند مثلا جمله Be Careful دیگه ترجمه نمیخواد... بذاریم بیننده از صحنه لذت ببره و حتی حذف سلام و خداحافظی ها...

(۱۳۹۴/۱۱/۲۱ صبح ۱۱:۵۳)جیمز باند نوشته شده:  

چندی پیش کانال مووی 24 فیلم اسپکتر جیمز باند را پخش کرد با دوبله فارسی. که البته من درباره دوبله آن مطلبی کوتاهی درج کردم اما قضیه ترجمه برایم جالب بود!

جدا از ماجرای همیشگی نوشیدنی ها... جایی جیمز باند برای ادامه تحقیقش میره اتریش... اما میشنویم که گفته میشه استرالیا!!!!

مثل تلفظ بیجینگ بجای پکن. باعث تاسفه واقعا

من از مترجم به اندازه کافی تعجب کرده ام! چون ایشان احتمال زیاد گوشی ترجمه میکرده! و فیلم را اصلا ندیده!!!

تعجب بیشتر من از دوبلور محترم و مدیر دوبلاژ محترمتر هست!!! نمی بینند که فضا کوهستانی و برفیه؟؟!! تو استرالیا این فضا وجود داره؟؟؟!!!!

این قضیه ی اتریش و استرالیا برای خودش معضلی شده! تو فیلم ایندیانا جونز و سرباز جنگ های صلیبی هم مترجم محترم زیرنویس ، اوستریا رو استرالیا ترجمه کرده! چند جای دیگه هم این اشتباه رو دیدم که حضور ذهن ندارم کدوم فیلمها بودند.

دوستان اگه موافق باشند میتونیم تو همین تاپیک زیرنویس های مهم رو نقد کنیم و اشتباهات ترجمه ای اونها رو یادآوری کنیم. البته فقط زیرنویس مترجم های خوب رو .  زیرنویس های خیلی افتضاح احتیاج به نقد ندارند . برای اونها دعا می کنیم که به راه راست هدایت بشن! جالبه که این مترجم های افتضاح ظرفیت نقد هم ندارند و اگه ایرادشون رو بهشون یادآور بشی ناراحت میشن و به فحش می کشنت!

سلام

جناب جیمز به نکاتی ارزشمندی اشاره کردند. بله زیرنویس یک چیز "اضافه" در فیلم است یعنی برای درک فیلم بیننده مجبور است برای چند ثانیه به پایین صفحه رجوع کند تا ترجمه را ببینید پس چه خوبه در زیرنویس ها اولا عبارات های کاملا آشنا مثلا سلام، بله، خیر، خدای من، لعنتی و غیر ترجمه و زیرنویس نگردند چون این کلمات در فارسی جا افتاده اند.

هر چتد قبلا گفتم که ما زیرنویس گذاران اجازه داریم تا حداکثر 40 کارکتر در هر خط زیرنویس اضافه کنیم ولی می توان زیرنویس های بسیاری را خلاصه تر از این کرد تا بینده بهتر و سریع تر بتواند مفاهیم فیلم را درک کند. در این قسمت نمونه های از "سینک" زیرنویس در فیلم "رستاخیر هانیبال" بررسی و نقد می کنیم. در انتها هم با چند ترجمه اشتباه از فیلم بحث را به پایان می رسانم.

اصولا دیالوگ ها (دیالوگ های اصلی، نه ترجمه) این فیلم کوتاه هستند و کمتر پیش می آید که از 40 کاکتر در هر خط تجاوز کنند برای همین کار زیرنویس گذار بسیار راحت تر می کند. اما مواردی را دیدم، هر چند از 40 کارکتر تجاوز نمی کرد، ولی می توان ترجمه را خلاصه تر کرد تا بیینده فورا به تصویر باز گردد مثلا :

This is not your father's house any more

زیرنویس: يادت باشه اينجا ديگه خونه بابات نيست

نقد: نمی دونم چرا زیرنویس گذار به ترجمه "یادت باشه" را اضافه کرده است این در حالی است که بسیاری از احساسات را می توان از تصاویر درک کرد و یا چون صدا شخصیت را همزمان می شنویم می توان احساسات را بهتر درک کرد.

I'm the youngest student they've ever admitted into Medical School.

من جوانترين کسي  هستم که وارد دانشگاه پزشکي  ميشه

نقد: کلا در همه ترجمه ها چه فیلم یاد ادبی نیاز به برگردان ضمایر نیست چون در فارسی، بر خلاف انگلسی، می توان این کمبود را پسوندهای فعلی جبران کرد. این زیرنویس نزدیک به 47 کارکتر دارد یعنی 7 کارکتر اضافه. دو کار می شود کرد خلاصه کردن ترجمه یا شکستن ترجمه به جمله و قرار دادن آن در دو زیرنویس همزمان. راه حل منطقی به نظرم شکستن ترجمه به دو جمله در زیرنویس است "جوانترین فردیم که// در دانشکده پزشکی پذیرفته شده است".

البته قابل ذکر است که شکستن زیرنویس هم اصولا و قواعد خودش را دارد و نمی توان از هرجا که خواستیم جمله را نصف کنیم. 

Lady Murasaki will leave for Paris with me

زیرنویس: ما قصد داريم با هم به فرانسه سفر کنيم

نقد: ترجمه را خیلی بهتر و خلاصه تر می توان گفت "خانم مورسکی با من میاد پاریس".

And you protect Hannibal because he lost everything too?

زیرنویس: تو از هانيبال مراقبت کردي چون اونم همه اقوامش رو از دست داده بود

نقد: ما توو ترجمه آموخته ایم که همیشه ترجمه را تصریح کنیم تا خواننده یا بیننده بهتر متوجه ترجمه شود ولی این موضوع دیگه در زیرنویس مطرح نیست و ترجمه باید مبسوط شود و گرنه بیننده نمی توانند زیرنویس را دنبال کند و نتیجتا فیلم را نمی فهمد. "چون اون هم همه چیزش رو از دست داده بود /// ازش مراقبت می کردی".

اما ترجمه های عجیب و غریب. 

Monsieur Kleber residing Rue Juliana.

زیرنویس: اون با يه زن فرانسوي به اسم ليانا ازدواج  کرده

نقد: وقعا درک نکردم که چطور واژه reside به ازدواج تعبیر شده است و زیرنویس گذار نفهمیده است که طرف داره میگه "موسیو کلبر توو خیابون (؟) رو ژولیانا زندگی می کنه".

Who told him where the children were hidden؟

زیرنویس: کي بود که دستور داد بچه ها رو زنده به گور کنيد؟

نقد: این دیگه از اون ترجمه هاست!! دوستان اگر شما واژه "زنده به گور کردن" و "دستور دادن" در متن اصلی مشاهده می کنید به من هم بگید. "کی بهش گفت بچه ها کجان؟".

متاسفانه این اشتباهات ترجمه مرا به فکر وا داشت که وقعا در دنیای زیرنویس ایران چه می گذرد که اشباهات در این حد فاحش هستند. یک بیننده عادی که به زبان انگلیسی آشنایی ندارد مطمئنا نمی تواند به این اشتباهات پی ببرد. این در حالی است که نمونه های زیرنویس های خارجی مثل اسپانیا و آسیایی شرقی بسیار تا بسیار قوی تر از ترجمه های زیرنویس ایران هستند.