102 سالگی بازیگر زاهد کهکشانها

امروز دوم آوریل تولد سر الک گینس بازیگر کلاسیک سینمای بریتانیا است. او در سال 1914 متولد شد و در 2000 میلادی چشم از جهان فرو بست. شاید بسیاری از ما کمتر او را در نقشهای متفاوتی که در چندین دهه دوران حرفه ایش بازی نمود به یاد آوریم در حالی که او افتخارات و جوایز بسیاری را در این مدت از آن خود نمود؛ از اسکار بهترین هنرپیشه نقش اول مرد  برای بازی در فیلم پل رودخانه کوآی  گرفته تا اسکار افتخاری یک عمر دستاورد هنری در 1980، دو نامزدی اسکار و دریافت چندین جایزه گلدن گلوب و بفتا و سایر جشنواره های معتبر. برای همین پنج نمونه از بهترین هنرنمایی های گینس در کل دوران سینماییش را به استناد مجله گاردین فهرست می کنم:

1 -  فاگین در اولیور توییست Oliver Twist 1948

فاگین دیوید لین با بازی زیبای الک گینس آن قدر زیبا و جا افتاده بود که من حتی به نوعی شخصیت جالب و چهره عجیب او را دوست داشتم. گینس دوسال قبل از آن در فیلم اقتباسی دیگری از رمانهای دیکنز، آرزوهای بزرگ در نقش هربرت پاکت برای دیوید لین بازی کرده بود ولی این بار نقش فاگین، او را در سی و چهار سالگی به اوج شهرت رساند. او در زیر کلاه گیس انبوه، پروتز و گریم سنگین چهره اش از فاگین چنان شخصیت منفی جالبی ساخت که احساساتی ضد و نقیض بین مردم جهان برانگیخت به همین دلیل اکران فیلم در اسراییل ممنوع شد چون به اعتقاد دولت مداران یهود کاراکتر فاگین نمای ضد سامی داشت در حالیکه در مصر هم ممنوع شد چون به اعتقاد سینماگران مصری در تماشاچی احساس جذبه و سمپاتی به وجود می آورد!

2 -  هشت نفر از خاندان آسکوُین در دلهای مهربان و تاجها Kind Hearts and Coronets 1949

یک کمدی کلاسیک سیاه انگلیسی که شهرت خود را مدیون بازی الک گینس در هشت عضو یک خاندان اشرافی (هفت مرد و یک زن) است. موضوع ازدواج دختر یک دوک با یک خواننده فقیر ایتالیایی و طرد وی از خانواده و جامعه اشراف انگلستان است که بعدها پسر جوان وی می خواهد از این خاندان برای بلاهایی که بر سر مادرش آورده اند، انتقام بگیرد.

3 -  سیدنی استراتون در مرد سفید پوش  The Man in the White Suit  1951

نقش ظریف دیگری از الک گینس با کارگردانی مک کندریک. این فیلم بارها در سیمای خودمان به نمایش در آمده و حکایت همان مخترعی است که پارچه ای سپید ابداع می کند که هرگز کثیف و لکه دار نمی شود و باعث خشم صنعت گران نساجی می شود. خط ملایم فیلم در ماسک کمدی، یک حمله شدید به فساد صنعتی و در کل به سیستم سرمایه داری است و بازی گینس در آن درخشان است.

4 -  کلنل نیکُلسون در پل رودخانه کوآی Bridge on the River Kwai  1957

فیلم جنگی دیدنی از دیوید لین کبیر که برای گینس اسکار به ارمغان آورد. فیلمی که در عین گیشه شکنی یکی از جنگی ترین فیلمهای ژانر خود شناخته شده است. گینس در نقش یک افسر معمولی بریتانیایی مقید، خشک و مقرراتی در عین حال حساس، شاهکار می کند.

5 – اُبی ون کنوبی در جنگ ستارگان Star Wars 1977

با اینکه الک گینس بعدها اعلام کرد حضور در سری جنگ ستارگان بدترین تجربه سینماییش بوده و دلش می خواهد این نقش را از کارنامه هنریش پاک نماید اما همین سری فیلمهای پر طرفدار اکشن- کهکشانی جنگ ستارگان لوکاس بود که از او در کهن سالی یک چهره شناخته شده برای جوانان ساخت و تبدیل به بازیگری مولتی میلیونر نمود. اُبی همان استاد زاهدی است که در زمان مناسب آموزگار لوک اسکای‌ واکر جوان می‌شود، تا او را با مفاهیم فراموش شدهٔ جدای آشنا کند، و از او برای مبارزه با امپراتوری خبیث کهکشانی یک جدای بسازد.