چه زندگی شگفت انگیزی به کارگردانی فرانک کاپرا در سال 1946 ساخته شد اما اکران عمومی آن به دلیل معضلات روحی مردم پس از جنگ با اقبال مواجه نشد و تنها سالها بعد در نسخه های خانگی توفیق یافت.

موضوع این فیلم به دلیل پرداختن به گرفتاری های روح بشری هیچگاه تازگی خود را از دست نداد آنچنانکه راجر ابرت در تحلیلی گفته است: " نکته ی مهم درباره ی چه زندگی محشری است ، این است که گذشت زمان را خوب تاب آورده ، مثل کازابلانکا از آن فیلم های جاوادانه است که با گذشت زمان ، بهتر هم می شود ".

طرح اصلی فیلم حول زندگی جورج بیلی است که به دلیل ناکامی های متعدد در زندگی قصد خودکشی دارد اما این فرصت را پیدا می کند که زندگی اش را بدون حضور خودش و اتفاقاتی را که در نبودش برای اطرافیانش روی میدهد ببیند.

برخی معتقدند طرح اولیه ی فیلم با اقتباس از داستان کوتاهی از فیلیپ ون دورن استرن * با نام "بزرگترین هدیه" نوشته شده است.

برای نقش جورج بیلی بازیگری مناسب تر از جیمز استیوارت با آن آرامش ذاتی و چشمهای معصوم سرشار از نگرانی پیدا نمی شد.

جیمی در این فیلم با بکار گرفتن حرکات دست و صورت که با گذر زمان گویی جزیی از شخصیت او می گشت حالات مردی ناکام و  آشفته را بخوبی بازنمایی کرد و میمیک صورت او در این میان کمک فراوانی به او کرد. برای نمونه توجه کنید به  سکانسی که جورج به دنبال مری که در زندگی واقعی همسر اوست اما حالا دیگر او را نمی شناسد می دود. حالت چهره ی او به تمامی نشانگر اضطرابی عمیق و ناباوری ست.

در کل اتفاقات فیلمنامه در فیلم چه زندگی شگفت انگیزی براساس حس عمیق ناکامی و سرکوب شدگی جورج است. او که خیال پردازی و جاه طلبی های فراوانی برای رسیدن به اهدافش دارد هنگام مواجهه با موانع ، تصمیم به نابودی خویش می گیرد و همین موانع و واکنش های جورج ، نیروی محرکه ی پیشبرد حوادث فیلم است.

   گفتنی ست سالها بعد نسخه ای رنگی شده از این فیلم انتشار یافت که البته فاقد زیبایی جلوه های تصویری نسخه ی اصلی فیلم است.

 در قسمت ضمیمه عکس دیگری از فیلم را مشاهده می کنید.                                           

  -------------------------------------------

Philip Van Doren Stern *