همه سینما دوستان اصطلاح "سینمای معناگرا" را شنیده اند ، بلکه به واقع برای بسیاری این سوال پیش می آید، که سینمای معناگرا چیست و از کجا می آید؟ بهتر است برای مقدمه نگاهی به مفهوم معناگرایی در سینما بیندازیم.

سینمای معناگرا علاوه بر بیان صورت و واقعیت طبیعت بشر و جهان او، به تحلیل و بررسی باطن و معنای آنها می پردازد، سینمای معناگرا ، پرداختن به واقعیت رمز آلود هستی را با گرایش به کمال را در پیش می گیرد. لذا ذات و جوهر ارزش های تمدن بشری ، به نحوی که مورد اقبال همه تمدن های جهان باشد ، موضوع کار سینمای معناگرا است . در سینمای معناگرا واقعیت های رمزآلود، به طور حتم رمز گشایی نمی شوند ولی راه هایی برای رمز گشایی آن پیشنهاد می شود. سینمای معناگرا، سوال را در ذهن مخاطب شکل می دهد و مخاطب با توجه به درک خود به پیدا کردن پاسخی برای پرسش ترغیب می شود. این نوع سینما به دنبال تعالی بخشی به زندگی روزمره انسان است و در آن نشانه های دینی و الهی یافت می شود. اگر چه ممکن است برخی از این نوع سینما برای پیشبرد نگرش ها و نظریه های فلسفی خود در باب خداشناسی و انسان شناسی، استفاده کنند.شاید برخی فکر کنند، که سینما معناگرا یه گونه یا ژانر باشد، اما معناگرایی یک رویکرد مضمونی و محتوایی است، معنا توسط سینما و ابزار آن منتقل می شود.

موضوع سینمای معناگرا با تاکید اداره سینمایی کشور در اوایل دهه 80 آغاز شد، اگرچه از دهه 60 با تبلیغ فیلمسازانی چون آندره تارکوفسکی ، این واژه نقل محافل شده بود. در ایران بارها از این نوع سینما استفاده شده، فیلمسازان بسیاری به سراغ این نوع سینما رفتند، اما معمولا با محدودیت هایی مواجه شدند یا سینمای معناگرا را به طور صحیح نشناختند، مسائل سیاسی و دینی اغراق شده معمولا مانع یک فیلم معناگرای خوب شده است. از معدود فیلم های معناگرا در سینمای ایران می توان به طبیعت بی جان شهید ثالث اساره کرد که بارها مورد کم توجهی قرار گرفته است.

از کارگردانان صاحب سبک در این نوع سینما میتوان به آندره تارکوفسکی، روبر برسون ، استنلی کوبریک، کریستف کیشلوفسکی ،اینگمار برگمن، تئودور درایر، میکل آنجلو آنتونیونی، لوییس بونوئل و ... اشاره کرد.

آندره تارکوفسکی، از بزرگان سینمای معناگرا

در این بخش سعی می کنیم با معرفی فیلمسازان معناگرا و آثار آنها ، قدمی هرچند کوچک در بالا بردن سطح کافه کلاسیک بر داریم.با توجه به پتانسیل بالای دوستان کافه در دانش سینمایی امیدوارم این بخش مانند بسیاری بخش های دیگر مورد استقبال نویسندگان قرار گیرد.