(متروپولیس_Metropolis)

"فردر:این دست های انها بوده که این شهر را برای ما ساخته است:پدر.ولی این دست ها در برنامه ریزیهای شما چه مکان و جایگاهی دارند؟

جو فردرسن:در مکانی درخور آنها در اعماق زمین [در فلاکت و تیره روزی]

شاید کسی که نام فیلم متروپولیس (1927) به کارگردانی فریتز لانگ را نشنیده باشد با نگاه سطحی به پوستر فیلم ناخوداگاه به یاد فیلم هایی در ژانر علمی_تخیلی دهه های اخیر که تعداد کمی هم ندارند بیفتد ولی از کجا بداند که فریتز لانگ در سال 1927 در ((عصر پرده ی نقره ای)) قصد به تصویر کشیدن یک شهر محیرالعقول در قرن بیست و یکم را دارد.متروپولیس صامتی: باشکوه و خیره کننده...

متروپولیس بدون شک یکی از تاثیر گذارترین فیلم های تاریخ سینماست،فریتز لانگ و همسرش تیا وون هاربو به طور مشترک فیلنامه ی کار را نوشته اند.فیلم در استودیو بابلسبرگ و کمپانی UFA(یونیورسوم)در آلمان تولید و توضیع شده است. و بریجیت هلم (ماریا) و آلفرد ایبل (جو فردرسن) ، گوستاو فروهلیخ (فردر فردرسن) از بازیگران اصلی فیلم هستند.تاثیر فیلم آنقدر زیاد بوده که متروپولیس در فرهنگ عامیانه مترادف با کلانشهر های پیشرفته شده.متروپولیس لغتی یونانی به معنای "مادر_شهر" است.متروپولیس آیینه ی سینمای اکسپرسونیسم آلمانی(هیجان نمایی)است و مولفه های آن را برمی تاباند.یکی از نقاط قوت فیلم را میتوان موسیقی متن باشکوه و حماسی آن برشمرد که توسط  گاتفرید هوپرتز ساخته شده و توسط یک ارکسترای بزرگ نواخته شده است.متروپولیس با دکورها و لوکیشن های عظیم و مدت زمان:153 دقیقه و...یکی از پرخرجترین و طولانی ترین صامت های تاریخ سینماست.این فیلم رتبه ی دوم در لیست بهترین فیلم های صامت را داراست و تعریف ها و تمجید های زیادی از آن به عمل آمده ولی جالب این جاست که خود فریتز لانگ از محصول نهایی، در یک مصاحبه ابراز نارضایتی کرد.

 خلاصه داستان:متروپولیس کلانشهری فوق مدرن در قرن بیست و یکم به دست مردمانی ساخته شده است که در زیر زمین شهر در بردگی و سیه روزی به سر میبرند.مقامات ارشد شهر و افراد متمول از دسترنجشان سواستفاده میکنند و در آسمان خراش های متروپولیس افسانه ای به خوش گذرانی مشغولند و به مردم زیر زمین شهر به چشم ماشین هایی نگاه میکنند که باید شکوه و جلال متروپولیس را حفط کنند.روزی فردر فردرسن پسر جو فردرسن بنیانگذار شهر دختری زیبایی را میبیند و او را تا دنیای کارگران (زیر زمین)دنبال میکند و تیره روزی مردم زیر زمین  شهر را مشاهده میکند و دلباخته ی رهبر کارگران زیرزمین(ماریا) میشود که خواستار آزادی کارگران است. در عین حال وقتی ظلم پدرش را میبیند....ولی جو فردرسن هم راه هایی برای مقابله دارد و آن ساخت رباتی است که هویت ماریا را جعل کند و این مشکلاتی بوجود می آورد...

داستان دو شخصیت محوری دارد فردر و ماریا،این دو شخصیت در عین حال قهرمان های داستان نیز هستند زیرا در پایان آنها جمییعتی را از غرق شدن درسیل نجات میدهند.در مقابل جو فردرسن  بنیان گذار متروپولیس را داریم که نفسی شیطانی دارد و تنها به خود و شهرش می اندیشد او همه چیز را در مورد کارگرانش از یاد برده.او تمام رویاها و هوس هایی را که داشته با قدرت کارگرانش محقق کرده  ولی ذره ای نگران خطری که ممکن است آنها را تهدید بکند نیست چرا که او مست قدرت است و چهره ی مدرن و زیبای متروپولیس او را وسوسه کرده است. و در مقابل ماریا را داریم که نماد بخشندگی و سخاوت است، روح پاکی دارد و برای کارگران زیرزمین حکم فرشته ای را دارد که آورنده ی صلح و وحدت است.و هرچه انجام میدهد در خدمت انسانیت است.او جمله ی معروفی در فیلم دارد و ان این است""باید در میان "دست" و "اندیشه" قلب میانجیگری کند""و این بدان معناست که:کار بدی که جو فردرسن با "اندیشه اش" و کار پاکی که کارگران با" دست هایشان" انجام میدهند نیاز به قلبی دارند که زیبایی و جایگاه انسانیت را دریابد تا همکاری میان "دست" و" اندیشه" به نتیجه ای غیر از سرنوشت فعلی متروپولیس منجر شود و آن دنیایی مملو از سعادت واقعی برای بشر باشد.

متروپولیس از لحاظ کارگردانی و فیلم برداری ،داستان پردازی،طراحی صحنه...نکات برجسته فراوان دارد که بارها و بارها از آن تقلید شده است.این فیلم تلاش سازنده اش برای نمایش خدشه وارد شدن به ارزش های انسانی در غالب زندگی شهری،صنعتی و ماشینی است با زبان تصاویر و سینما،به گونه ای دراماتیک و همچنین بدبینی(سیاه نمایی) نسبت به دنیای صنعتی مدرن همراه با پیشرفت فناوری را میرساند ولی در عین حال هشداری است که باید ان را جدی گرفت.(ایا این هشدار جدی گرفته شده است؟) از دیگر فیلم هایی که در حال و هوای دنیای ماشینی و صنعتی ساخته شده و دیدگاه انتقادی آمیخته با طنز بدان دارد میتوان به عصر جدید چارلی چاپلین اشاره کرد.این نقل قول از بیلی وایلدررافراموش نکنیم "طنز و کمدی((پوشش رنگی،شیرین))برای میسر کردن فرو بردن قرص های تلخ ولی شفابخش،هشیار کننده است." متروپولیس شاید امروزه از لحاظ بصری کهنه به نظر برسد ولی مفهوم و محتوای تامل برانگیزی دارد، و نشان میدهد که اگر به دنبال یک فیلم زیبا در ژانر علمی_تخیلی هستید میتوانید آن را در آرشیو کلاسیک آن هم از نوع صامت بیابید!!!